Qaphela ukuthi wenzenjani uma ubukela ithelevishini manje. Uhlelo lukhona — kodwa ifoni yakho nayo, esandleni sakho, ibonakala njalo ngemizuzwana embalwa. Awubukeli ngempela uhlelo, futhi awusebenzisi ngempela ifoni yakho; uyashintsha phakathi kwazo. Lokhu kujwayelekile kangangokuthi ukubukela into eyodwa ngesikhathi kungase kube nokungakhululeki, njengokuthi ubukeka uphonsa ukugxila kwakho. Kunegama — ukusakaza kwesibili, noma ukuhlela imidiya — futhi kuthatha kakhulu kunokubukeka.
Kubukeka njengokuphumula okukhulu: ukudlala kabili, ukufaka kabili. Kodwa ukuhlela ukunaka kwakho phakathi kwezikrini ezimbili akukuphumeleli — kuyakwehlisa, kukushiya ukhumbula kancane, ujabule kancane, futhi uphumule kancane. Nansi okwenziwa ngempela uma usebenzisa izikrini ezimbili, nokuthi kungani ukwenza into eyodwa ngesikhathi kuyikhono elibalulekile okufanele libuyiswe.
Umlando wokwenza izinto eziningi ngasikhathi sinye, futhi
Qala ngokuqinile: ubuchopho bakho abunakukwazi ukuhlela izifundo ezimbili zemininingwane ngasikhathi sinye. Lokho okubonakala njengokwenza izinto eziningi ngasikhathi sinye, empeleni kuyashintsha imisebenzi ngokushesha — ukushintsha ukunaka phezulu naphansi — futhi zonke lezi zinguquko zinezindleko. Awubukeli umboniso futhi uhamba phambili ngasikhathi sinye; ushintsha ngokushesha, ubamba izingcezu zazo zombili futhi uhambisa ndawonye umbono wokwenza kokubili.
Ucwaningo lwezokuxhumana luthole ukuthi luhlotshaniswa nokukhumbula okuphansi kokuhlangenwe nakho, ukuncipha kokwaziswa, futhi — kubantu abaphakathi kokuxhumana okukhulu — umehluko obonakalayo ekwazini ukuhlunga ukuphazamiseka nokuqhubeka nokugxila. Uthatha kokubili okukhuluma ngakho ngokujulile okuncane kunalokho ongakuthola uma kukhona okukodwa kuphela. Umbukiso uba umsindo ongemuva; umphakathi uba ukuhamba okwenziwe ngokwengxenye. Kokubili akufiki.
Awubukeli umbukiso futhi uhamba phambili ngasikhathi sinye. Ujolisa phakathi kwabo, uthola izingcezu zawo, futhi ukhokha intela yokushintsha ngaso sonke isikhathi. Ukuphindaphinda izikrini akusho ukuphindaphinda okuhlangenwe nakho — kusho ukuthi ungathola ingxenye yokuhlangenwe nakho kokubili.
Kungani kukushiya ungaphumuli kahle
Nansi ingxenye engajwayelekile. Ukubuka okuphindwe kabili kufanele kube isikhathi sokuphumula, kodwa ukushintsha imisebenzi njalo kudinga umzamo emqondweni, akuphumuli. Ukushintsha ngakunye kubuyisela izinhlelo zakho zokunaka; ukugcina ukungabi nendawo phakathi kwezinto ezimbili kugcina ubuchopho bakho busebenza kakhulu kunokungena kokunye kuphela. Uqeda ubusuku wenza okuthile okunzima ngenkathi ucabanga ukuthi uphumula — futhi uzizwa ungaphumuli, ungazi ukuthi kungani.
Kukhona futhi inkinga yokujula. Ukuphumula okwenene nokujabula okwenene kuvame ukuvela ekugxileni — ukungena ngokuphelele entweni eyodwa, okuthiwa ngabezengqondo i-flow. Ukubuka okuphindwe kabili kwenza ukuthi ukugxila kube nzima ngokwakhiwo; awuhlali naku-stream eyodwa isikhathi eside ngokwanele ukuze ugxile. Ngakho uthola ama-calories okuzijabulisa ngaphandle kokudla okunempilo: amahora adlula, kodwa akukho okwakuhlangenwe nakho ngokuphelele, futhi kancane okwakuyokwakha kabusha.
Izindleko ezifihlekile: ukubuka okwesibili kubonakala njengokuphumula kodwa empeleni kuyinselele yokushintsha imisebenzi — kudinga umzamo, akuphumuli. Uthola isikhathi sokuphumula ngaphandle kokugxila okwenza ukuphumula kube kuhle. Ufinyelela ekubeni nomsebenzi omningi futhi ungaphumuli kahle ngasikhathi sinye.
Kungani senza njalo
Uma kubi kuzo zonke izinkalo, kungani lokhu kuhlelekile? Ngempela, ngoba ukunakwa kufundiswe ukufuna ukujabuliswa okuqhubekayo — umjikelezo owodwa, opholile (ngisho neseshini enhle) manje ubukeka unganelisi, ngakho sithuthukisa lokho ngefoni ukuze sifinyelele ezingeni lethu eliphakeme lokufaka. Lokhu kuyisikhumbuzo esiphakeme esingemuva kwalokho esichaza esithombeni sethu ku-ubuchopho be-popcorn.
Ngokwengxenye, kuyisikhuthazo seselula uqobo — imivuzo ehlukahlukene, i-FOMO, ukufinyelela okwenziwa ngokuzenzakalelayo uma kukhona okuncane ngaphansi kokubandakanywa okuphezulu. Futhi ngokwengxenye, kuyisiko: sesikwenze kaningi ukuthi ukuthatha ifoni uma ithelevishini ivuliwe manje sekuyinto ezenzakalelayo, hhayi ukukhetha. Umphumela wukuthi umphakathi wokuzijabulisa uthathwe ngenye imisebenzi yokuzijabulisa, ngaphandle kokuthi kokubili kuthole ubukhona bethu obugcwele.
Indlela yokubuka into eyodwa futhi
Ukubuyisela ukunakwa kwesikrini esisodwa kuyimpumelelo encane, ejabulisayo — futhi njengokujwayelekile kwemikhuba yeselula, iphendula ekuphazamisekeni nasekuhlosweni kunokuzimisela:
- Faka ifoni kude nendawo ngesikhathi sokubuka. Ungayibeki phansi eduze kwakho — kufanele ibe kude. Ukufinyelela ifoni kudinga ukuba ibhande elingakufinyeleli; ukususa lokho kusho ukuthi lo mkhuba awunendawo yokuhamba.
- Khetha okuthile okufanele ugxile kukho ngokuphelele. Uma ubuka uhlelo usebenzisa ifoni, lokho kusho ukuthi uhlelo alukuhlanganisi. Khetha izinto ezinhle ngokwanele ukuze zikusize, futhi umuzwa wokufaka ifoni uzokwehla ngokwawo.
- Qaphela umuzwa njengoba uhlelo 'lithamba.' Ukufinyelela ifoni kuvame ukuza esigcawini esithule, esithambile — yizikhathi ezibalulekile zokuba khona. Uma uzwa ukufinyelela, lokho kuyisikhumbuzo sokuhlala, hhayi sokuskrola.
- Zama ukufaka ingqondo ngokuphelele ngenhloso. Buka isiqephu esisodwa ngaphandle kokusebenzisa ifoni futhi uqaphele ukuthi ihamba kanjani — ukuthi ukhumbula kangakanani, uzwa kanjani, futhi uyakujabulela kanjani. Ukuqhathanisa kuvame ukuba kuqinisekise ngokwakho.
- Yenza umsebenzi owodwa ngaphandle kwe-TV. Le ndlela efanayo — ukugxila okukodwa ngesikhathi — iyasebenza ezidleni, ezingxoxweni, nasehambo. Kuyinsimbi, futhi ukuscreen okwesibili yindawo lapho abantu abaningi bengaqala khona ukuyakha kalula.
Inhloso akukhona ukuhlela isikhathi sokubuka — kodwa ukuba khona ngempela kulokho okubukayo. Ukwenza into eyodwa ngesikhathi sekube yikhono, futhi ukuphumula kuyindawo enezinga eliphansi, ethokozisayo yokukwenza. Ukuze uthole indlela ebanzi yokushintsha izindlela zokufinyelela ifoni, bheka umhlahlandlela wethu ku-ukunciphisa isikhathi sokubuka ngaphandle kokuzikhandla.
Okubalulekile
Ukubuka okwesibili kubonakala njengokuthola okuningi ngesikhathi sokuphumula, kodwa ukuhlukanisa ukunaka phakathi ama-screen amabili kusho ukuthi uthola kokubili kancane, ukhumbula kancane, ujabulela kancane, futhi — ngoba ukushintsha njalo kudinga umzamo — empeleni uphumula kancane. Uguqule umsebenzi ophumula ube yinto yokusebenza engaphezulu engokwengqondo futhi uyibize ngokuthi uyaphumula.
Ukulungiswa akubizi lutho futhi kubuyisela ngokushesha: beka ifoni kude nendawo futhi ubheke umcimbi. Uzomangala ukuthi uthola kangakanani, uthokozisa kangakanani, futhi uzizwa ungcono kangakanani emva kwalokho. Ukwenza into eyodwa ngesikhathi akusikho isiko elidala — yindawo yokugxila, ukukhumbula, nokuphumula okwenyukayo. Isikhathi sakho sokuphumula sifanele ukunakwa kwakho okuphelele.
Sources
- Ophir, E., Nass, C., & Wagner, A.D. (2009). Cognitive control in media multitaskers. Proceedings of the National Academy of Sciences, 106(37), 15583–15587.
- Uncapher, M.R., & Wagner, A.D. (2018). Minds and brains of media multitaskers: Current findings and future directions. Proceedings of the National Academy of Sciences, 115(40), 9889–9896.
- Ralph, B.C.W., Thomson, D.R., Cheyne, J.A., & Smilek, D. (2014). Media multitasking and failures of attention in everyday life. Psychological Research, 78(5), 661–669.
- Csikszentmihalyi, M. (1990). Flow: The Psychology of Optimal Experience. Harper & Row.
- Rubinstein, J.S., Meyer, D.E., & Evans, J.E. (2001). Executive control of cognitive processes in task switching. Journal of Experimental Psychology: Human Perception and Performance, 27(4), 763–797.